Θέμης Μαρίνος: «η αλήθεια για την Εθνική Αντίσταση»

 

 

 

Η αντίσταση των Ελλήνων κατά των Κατακτητών άρχισε, αμέσως μετά την εχθρική εισβολή, από μη αριστερές οργανώσεις. Το ΚΚΕ ήταν αντίθετο σε κάθε αντιστασιακή κίνηση κατά των εισβολέων που τότε είχαν ακόμα σύμφωνο φιλίας με τη Ρωσσία. Επίσης οι πρώτοι ένοπλοι αντάρτες ανήκαν στην εθνικιστική παράταξη, αλλά αντιμετώπισαν τεράστια προβλήματα, κυρίως οικονομικά, για την ανάπτυξή τους. Αντίθετα το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, όταν εμφανίστηκε αργότερα, βρέθηκε σε απείρως πλεονεκτικότερη θέση γιατί το ΚΚΕ ήταν ήδη οργανωμένο σε όλη την επικράτεια από το 1940, με πρόθεση τον έλεγχο της χώρας μόλις δινόταν η ευκαιρία. Καλύτερη ευκαιρία από το εθνικό – απελευθερωτικό κίνημα δεν υπήρχε, γιατί έτσι μπορούσε να καλυφτεί και δικαιολογηθεί κάθε δραστηριότητα.

Αλλά το ισχυρότερο και πλέον ύπουλο μέσο που χρησιμοποίησε το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ για την επικράτησή του ήταν η συκοφαντική εκστρατεία εναντίον κάθε άλλης αντιστασιακής οργανώσεως που χαρακτήριζε σαν προδοτική και συνεργαζόμενη με τον εχθρό για να δικαιολογήσει τη βίαιη διάλυση και καταστροφή της. Η τακτική αυτή, που εκ πρώτης όψεως φαίνεται ανεξήγητη, βασίζεται στη φιλοσοφία του ΚΚΕ ότι οι ξένοι κατακτητές δεν ήταν εχθροί επειδή ήταν εισβολείς αλλά επειδή ήταν φασίστες. Επομένως κάθε αντιστασιακή κίνηση που δεν ελέγχονταν από το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ χαρακτηριζόταν το ίδιο εχθρική. Και οι μεν εισβολείς κάποτε θα έφευγαν ενώ οι αποκαλούμενοι «αντιδραστικοί» Έλληνες θα έμεναν κι επομένως αυτοί αποτελούσαν το πραγματικό εμπόδιο στην υλοποίηση των κομματικών οραμάτων της αριστεράς μεταπολεμικώς και έπρεπε να εκλείψουν.

Με το ίδιο σκεπτικό εξηγείται και η απροθυμία του ΕΑΜ –ΕΛΑΣ για συνεργασία με τους Δυτικούς Συμμάχους. Η παρουσία της Συμμαχικής Στρατιωτικής Αποστολής στην Ελλάδα αποτελούσε εμπόδιο στην εφαρμογή των σχεδίων του ΚΚΕ. Τρεις ήταν οι σοβαρές περιπτώσεις που το Γενικό Στρατηγείο Μέσης Ανατολής χρειάστηκε τη συνεργασία των ανταρτικών οργανώσεων στην Ελλάδα με σκοπό τη διευκόλυνση ζωτικής σημασίας επιχειρήσεών του στα τακτικά πολεμικά μέτωπα: α) Η επίθεση εναντίον του Ρόμελ στο Ελ Αλαμέιν, τον Οκτώβριο του 1942 (Γοργοπόταμος), β) Η συμμαχική απόβαση στη Σικελία, τον Ιούλιο του 1943, και γ) Η αποχώρηση των Γερμανών από την Ελλάδα, το Σεπτέμβριο του 1944. Και στις τρεις αυτές περιπτώσεις η ηγεσία του ΕΛΑΣ έφερε εμπόδια, ή έδειξε αδιαφορία, ή απέφυγε τη συνεργασία.

Στην περίπτωση της επιχειρήσεως του Γοργοποτάμου απέφυγε ο ΕΛΑΣ συστηματικά κάθε επαφή με τη Συμμαχική Αποστολή και αν δεν ερχόταν ο Ζέρβας από την Ήπειρο για την εκτέλεσή της, δεν θα γινόταν ποτέ η ανατίναξη. Είναι γνωστό ότι η συμμετοχή του Άρη Βελουχιώτη οφείλεται στο ότι αγνόησε τις αντίθετες οδηγίες της ηγεσίας του ΕΑΜ γιατί τις θεώρησε καταστροφικές για το μέλλον του ΕΛΑΣ, ο οποίος διαφορετικά δεν θα μπορούσε να υπολογίζει στη βοήθεια των Συμμάχων ούτε στην ηθική υποστήριξη του κόσμου. Βρισκόμαστε στην αρχή του αντάρτικου και θα ήταν δύσκολο να μίλαγε για εθνικό – απελευθερωτικό αγώνα. Πάντως το ΕΑΜ πέτυχε το σαμποτάρισμα της Επιχειρήσεως γιατί όταν έγινε η ανατίναξη της γέφυρας δεν είχε πλέον αξία για τους Συμμάχους. Ο εχθρός στη Βόρειο Αφρική είχε απωθηθεί πέρα κι από τη Βεγγάζη. Όμως για το εσωτερικό αντιστασιακό μέτωπο, όχι μόνο της Ελλάδος αλλά και των άλλων Ευρωπαϊκών χωρών, αν ο Γοργοπόταμος είχε τεράστιο ψυχολογικό και ηθικό αντίκτυπο στον αγώνα εναντίον των δυνάμεων Κατοχής.

Αντίθετα προς τη συμπεριφορά του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ, η ηγεσία του ΕΔΕΣ, της ΕΚΚΑ και όλων των άλλων μη ΕΑΜικών οργανώσεων και ομάδων, πάντοτε συνεργάστηκαν πρόθυμα με τους Συμμάχους και εκτέλεσαν τις διαταγές του Γενικού Στρατηγείου Μέσης Ανατολής. Επίσης είναι χαρακτηριστικό ότι όλες οι αντιστασιακές οργανώσεις πλην των ΕΑΜικών είχαν δείξει την πρόθεσή τους για κοινή συνεργασία στον αγώνα κατά των Κατακτητών ακόμα και με τον ΕΛΑΣ. Και είναι αλήθεια ότι ο Ναπολέων Ζέρβας έδειξε έμπρακτα την επιθυμία του αυτή, χωρίς όμως να βρει ανταπόκριση από τον ΕΛΑΣ, εκτός αν δεχόταν να υποταχτεί στο ΚΚΕ, πράγμα που θεωρούσε καταστροφικό για την Ελλάδα. Η επιχείρηση του Γοργοποτάμου ήταν η πρώτη και μοναδική κοινή επιχείρηση που έγινε με τη συνεργασία δύο αντιστασιακών οργανώσεων και είχε επιτυχία γιατί προς στιγμή παραμερίστηκαν οι πολιτικές διαφορές που τις χώριζαν. Η πρωτοβουλία της συνεργασίας ανήκει στο Ζέρβα και στη Συμμαχική Αποστολή.

Ο Γοργοπόταμος έδωσε ελπίδες στους Συμμάχους ότι η συνεργασία μεταξύ των αντιστασιακών οργανώσεων ήταν δυνατή και επομένως άξιζε κάθε προσπάθεια και θυσία εκ μέρους της Αποστολής για την προσέγγιση και συσπείρωσή τους υπό κοινή διοίκηση. Δεν μπορούσαν ποτέ να πιστέψουν ότι ο κύριος σκοπός της ηγεσίας του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ ήταν η εξουδετέρωση και καθυπόταξη όλων των άλλων αντιστασιακών κινημάτων και μάλιστα για καθαρά κομματικούς σκοπούς. Έτσι το Κοινό Γενικό Στρατηγείο Ανταρτών που ιδρύθηκε με πρωτοβουλία και υπεράνθρωπες προσπάθειες του Αρχηγού της Αποστολής, Ταξιάρχου Έντυ Μάγιερς, στο Περτούλι της Θεσσαλίας, καθώς και όσες άλλες συμφωνίες συνεργασίας κατόρθωσε η Αποστολή να πετύχει, δεν ευδοκίμησαν και κατέληξαν σε πρόσκαιρες ανακωχές. Είναι αναμφισβήτητο ότι αν συνεχιζόταν η συνεργασία του Γοργοποτάμου, η συμβολή της Ελληνικής Εθνικής Αντιστάσεως εναντίον του κοινού εχθρού θα ήταν τεράστια, γιατί θα καθήλωνε στη χώρα μας πολύ περισσότερες δυνάμεις του, και το κυριότερο δεν θα θρηνούσαμε τόσα αθώα θύματα ούτε θα οδηγούμαστε σε τόσες ακρότητες και καταστροφές.

Τέλος θα πρέπει ν’ αναφερθεί ότι το ΕΑΜ – ΕΛΑΣ με την αρνητική στάση που έδειξε έναντι των Συμμάχων στην περίπτωση του Γοργοποτάμου, έχασε μια μοναδική ευκαιρία που του δόθηκε τότε για προνομιακή υποστήριξη και ίσως τελική επικράτησή του σε όλη τη χώρα, όπως έγινε στη Γιουγκοσλαβία και την Αλβανία. Επίσης είναι πολύ αμφίβολο αν η Ελλάδα θ’ απέφευγε τη σοβιετοποίηση αν δεν υπήρχε ο Ζέρβας με το ΕΔΕΣ και δεν κατόρθωνε να κρατηθεί στις επάλξεις του εθνικού αγώνα, σε συνεργασία με τους Συμμάχους, παρόλες τις πικρίες και απογοητεύσεις που αντιμετώπισε, μέχρι την απελευθέρωση της χώρας.

Θέμις Μαρίνος
Μέλος Συμμαχικής Στρατιωτικής Αποστολής

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s